Leve de man die het bier uitvond!

Zoveel duizend jaar terug, ons land was enkel zee,

dronk men in China uit verveling thee.

Maar wat een geluk voor ons, kwamen zij toen niet naar hier

Maar Batje Vier kwam langs de Rijn op een lekker vatje bier

En al kreeg ie nooit een lintje van verdienste op z’n borst

Dankzij de brouwer hebben we nooit meer dorst -neeneeneenee

Dus maak je borst en je glas maar nat en zeg ons plechtig na:

Leve de man die het bier uitvond van je hieperdepiephoera !”

Batavieren of Sumeriërs ?

Dit is het eerste deel van het beroemde bierlied van het Cocktail Trio, en als u in staat bent de ontbrekende coupletten moeiteloos aan te vullen dan was u in de 60er jaren van de vorige eeuw een tiener. Want in die tijd stond dit muzikale trio wekelijks op de Nederlandse podia met hun immens populaire liederenrepertoire. Maar wie was eigenlijk de man die het bier uitvond ? Nou, in elk geval niet Batje Vier die de Rijn afzakte. De geschiedenis van het goudgele nat gaat veel verder terug dan de Germaanse tijd [hoewel die er van droomden na hun dood in het Walhalla van bier overlopende bekers te drinken, aangereikt door supermooie Walküren…]

Nee, het waren de Sumeriërs in Mesopotamië die in 3000 v.Chr. zijn begonnen met het brouwen en drinken van bier. In diezelfde periode serveerden de Babyloniërs en Egyptenaren ook deze populaire dorstlesser. In Babylon kende men zelfs 19 soorten bier, en brouwen werd daar bij de wet geregeld in de Codex Hammurabi. Tussen Eufraat en Tigris golden voor de verkoop van bier scherpe prijsafspraken en op overtreding stond de doodstraf.

Nieuwe ontdekkingen Lees “Leve de man die het bier uitvond!” verder

Hildegard von Bingen, bitch of bink?

Wie zich verdiept in de geschiedenis van de geneeskunde, ontmoet vele figuren die een positieve bijdrage hebben geleverd in de strijd tegen ziekten. We zijn hen grote dank verschuldigd voor hun inzet om de medische wetenschap op een hoger level te tillen. Want zonder al die Pasteurs, Semmelweissen, Flemmings , Listers en Jenners zouden we nu nog “geopereerd” worden met als enig verdovingsmiddel een flinke slok jenever. Of overleden zijn aan de gevolgen van ongewassen doktershanden met daarop hele eskaders microscopisch kleine, maar uiterst boosaardige ziekteverwekkers. Of allang het loodje hebben gelegd ten gevolge van het trekken van een kies of een te lang aanhoudend hoestje.
Maar dit zijn allemaal mannen. Waar blijven de vrouwen die zich verdienstelijk hebben gemaakt om het lot van de lijdende mensheid te verlichten? Geen paniek dames! Graag vraag ik nu uw gewaardeerde aandacht voor iemand die door haar geneeskundige inzichten met kop [eh pardon, lieftallig hoofdje] en schouders uitstak boven haar medische tijdgenoten:

 

Hildegard’s klooster Rupertsberg

Hildegard von Bingen
Hildegard is een echte Middeleeuwse, geboren in 1098 in Bermersheim bei Alzey in Midden-Duitsland. Ze kwam als tiende kind van een adellijke familie ter wereld, en werd als achtjarige naar haar tante Jutta gestuurd. Die was moeder-overste van het kleine klooster op de Disibodenberg, zo genoemd naar de Ierse 7de eeuwse kluizenaar Disibod. Lees “Hildegard von Bingen, bitch of bink?” verder

“Puur, wit en dodelijk”*

Om te onderzoeken of pas gevonden geneesmiddelen echt werkzaam zijn, wordt in zogeheten dubbelblinde testen gebruik gemaakt van neppillen of placebo’s. Het woord placebo komt van het Latijnse “placere” en betekent behagen of prettig stemmen. Dat is ook niet zo gek als u bedenkt dat die neppillen voornamelijk bestaan uit veel suiker met een behagelijk kleurtje erom heen. Vroeger dachten wetenschappers dat suiker geen consequenties voor de gezondheid had en ideaal was als teststof bij geneesmiddelenonderzoek.

Suiker, de bittere waarheid
Maar het idee dat suiker slechts pure calorieën bevat en verder geen nadelige uitwerking op de gezondheid heeft moet worden bijgesteld. De huidige voedingsmiddelen bevatten veel te veel suikers en andere koolhydraten en maar weinig stoffen tot opbouw van ons lichaam. Bovendien leidt hoge suikerconsumptie tot gewichtstoename, zeker als daar weinig lichaamsbeweging tegen over staat. Koolhydraatrijk voedsel leidt simpelweg tot een slechte gezondheid. Een recent onderzoek onder 37.053 Britten heeft dat nog eens bevestigd. Personen die zich tegoed deden aan suikerrijke snacks werden statistisch gezien vijf keer sneller ziek. De functie van ons immuunsysteem wordt er gewoonweg ernstig door belemmerd. Een studie evalueerde de mogelijkheid van immuuncellen om bacterien weg te spoelen. In de studie werden vijf groepen personen onderzocht. Groep 1 was de controlegroep;de tweede groep nam 6 theelepels suiker; de derde, vierde en vijfde groep nam respectievelijk 12,18 en 24 theelepels suiker. Na 5 uur werden bloedmonsters genomen en gemengd met bacterien. De immuuncellen van de controlegroep vernietigden ongeveer 14 bacteriën. In elke daaropvolgende groep werd het aantal vernietigde bacteriën verminderd tot er uiteindelijk in de laatste groep nog maar 1 bacterie werd vernietigd. De onderdrukking van de immuniteit na de consumptie van suiker was dus evident. Lees ““Puur, wit en dodelijk”*” verder

Zeebanket


“Dat hemel en aarde God loven. De zeeën en al wat zich daarin beweegt. Daarin is dat wat zich roert zonder tal, levende schepselen zowel klein als groot. Gij hebt ze allen in wijsheid gemaakt !” [Psalm 69:34;104:24 NW] Dat componeerde Koning David van het oude Israel zo’n 2500 jaar geleden, en ik stem van harte in met de woorden van deze bevlogen psalmist.  Ook omdat ik geweldig onder de indruk ben van de zee als maritiem apotheek. Niet alleen is het zeewater rijk aan mineralen die onontbeerlijk zijn voor de instandhouding van onze gezondheid, maar ook haar bewoners zijn ware geneesmiddelenleveranciers. Denk maar aan de omega-3-vetzuren in vis – goed voor hart en bloedvaten en zoveel meer- , of mosselen, kreeft en garnalen: rijke bronnen van het mineraal selenium, belangrijk in de strijd tegen kanker.  En zeewier: het bevat jodium, onmisbaar voor een goede schildklierfunctie. En ga zo maar door, je zou er een boek mee kunnen vullen.

Bloedregenalg

In de natuur komen meer dan 600 verschillende rode en gele kleurstoffen voor, de zogenaamde carotenoïden. Die vervullen een aantal uiterst belangrijke biologische functies in ons lichaam . Een van die kleurstoffen is Astaxanthine een stofje dat tot nu toe onderbelicht is gebleven. Het wordt gemaakt  door plankton, algen, sommige planten,schimmels en bacteriën. Die doen dat om zich te wapenen en beschermen tegen een overdaad aan zonlicht en zuurstof. De Haematococcus pluvialis of bloedregenalg produceert de meeste astaxanthine, die vervolgens in de voedselketen terechtkomt. De kreeft, krab, garnaal, zalm en sommige vogels zoals de flamingo  danken hun mooie roze kleur dan ook aan astaxanthine. Zij hebben deze belangrijke kleurstof nodig voor hun overleving en het beschermt hen tegen overmatige UV-straling. Tevens voorkomt het dat onverzadigde vetzuren gaan oxideren, het reguleert het immuunsysteem en is van belang voor de voortplanting en vruchtbaarheid. In vitro en in vivostudies hebben aangetoond dat astaxanthine vele malen effectiever is dan vitamine E en betacaroteen in het wegvangen van vrije radicalen en het voorkomen van lipidenperoxidatie.

Unieke eigenschappen Lees “Zeebanket” verder

Een land vloeiende van melk en honing….

Dat was wat God beloofde aan de geknechte Joden in Egypte. Niet dat er in Egypte geen honing te krijgen was hoor, oh nee. Dat blijkt bijvoorbeeld heel duidelijk uit een heel oud reliëf op het graf van een zekere Pabusa in Thebe, uit de 24ste dynastie, waarop een imker achter een bijenstand van opeengestapelde aarden buizen knielt en er honing uithaalt. In het Oude Rijk werd bij overleden farao’s honing meegegeven, zodat de heren zich tijdens hun vermoeiende reis naar het hiernamaals konden verkwikken met deze versterkende lekkernij. Honing werd aan deze zijde van het graf veelvuldig toegepast in de Egyptische geneeskunde. Een recept uit de beroemde papyrus Ebers- handboek voor arts & apotheker uit de 16de eeuw voor Christus- luidde: “ Om wonden uit te trekken mengt men gelijke delen was, vet, dadelwijn en honing met opgekookt graan; dit 4 x op de wond aanbrengen”

In diezelfde farmacopee vinden we honing in diverse recepten voor diuretica, laxantia, tonica, middelen tegen indigestie, zalven voor oogziekten, brand en andere wonden.

Honing in het oude Israël Lees “Een land vloeiende van melk en honing….” verder

About good and bad guys

Al tientallen jaren zijn dokters van mening dat cholesterol en triglyceriden [bloedvetten] de grote boosdoeners zijn, als het gaat om de echte oorzaken van hart en vaatziekten. Hun theorie is dat mensen die er jarenlang een slecht, d.w.z. vetrijk dieet op na houden feitelijk met mes en vork hun eigen graf graven. Wie zo eet zorgt voor dichtgeslibte aderen, hoge bloeddruk en een hartaanval, tenminste, als er niet snel medicatie volgt met statines [cholesterolverlagende medicijnen].

Onderzoeken die een verband lijken te bevestigen tussen hoog cholesterol en hartproblemen wakkeren de paniek nog verder aan.

LDL, HDL, weet ik het nog wel ?

Toen de bezorgdheid nog verder toenam begonnen de H.H. medici met een bijna religieus fanatisme  te verkondigen dat een totaalcholesterol in het bloed nimmer boven de 5 mmol/L uit mocht stijgen [nu streeft men naar nog lagere waarden]. Campagnes werden opgezet om het publiek bewust te maken van de verschillen tussen z.g. LDL [slecht !] en HDL-cholesterol [goed !] De schrik sloeg ons om het hart toen ons duidelijk werd gemaakt dat een hoog LDL-cholesterol  en een laag HDL-cholesterol weinig goeds voor de toekomst voorspelde. We liepen de deuren van apotheken plat om ons te verzekeren van die levensreddende cholesterolverlagende statines.

Maar iets in dit verhaal klopte niet. De helft van alle hartaanvallen kwam voor bij mensen met normale cholesterolwaarden ! Om nog duidelijker te zijn: bij de helft van de mensen met coronaire vaatproblemen gaat het helemaal niet om de traditioneel geachte risicofactoren.

Om achter de werkelijke oorzaak van hart en vaatproblemen te komen volgde daarom een hele serie onderzoeken. Er verschenen indrukwekkende wetenschappelijke rapporten over zaken als totaal-cholesterol, verhoogd LDL-cholesterol, laag HDL-cholesterol, homocysteïne. fibrinogeen, oxidatieve stress, verhoogde CRP waarden, ontsteking, weinig lichaamsbeweging, diabetes, vetzucht, infecties, stress, etc. En wat bleek ? Cholesterol is een onontbeerlijke factor als het gaat om reparatie aan beschadigde vaatwanden. Om zo te zeggen: een good guy,want u kunt niet zonder. Lees “About good and bad guys” verder

“Op een grote paddenstoel…

cordyceps sinensis wordt gewogen

rood met witte stippen, zat kabouter Spillebeen heen en weer te wippen. Krak, zei toen de paddenstoel, met een diepe zucht, allebei de beentjes hoepla in de lucht!”
Ik weet niet hoe u de tekst van dit kinderliedje ervaart, maar ik vind het poëzie met een twijfelachtige inhoud.
Spillebeen, kennelijk een kabouter met weinig onderhuids vet op de benen, blijkt paddenstoelen aan te zien voor kinderwipjes. Dom. Zo ga je niet met paddenstoelen om !

China

Van een beetje dwerg, die volgens kabouterspecialist Rien Poortvliet respectabele hoge leeftijden kunnen bereiken, mag je minstens meer hersens verwachten. Wat mij ook opvalt in zijn Groot Kabouterboek, is het ontstellend gebrek aan kennis, althans bij Nederlandse kabouters, over de geneeskrachtige werking van paddenstoelen. In elk geval rept Poortvliet er met geen woord over. En dat valt mij bitter tegen !
Of er in China zeer oude kabouters bestaan weet ik niet. Ik ben er nooit geweest. Wat ik wel weet is dat er zeer oude Chinezen bestaan die hun vitaliteit en gezondheid mede te danken hebben aan het gebruik van een bijzondere medicinale paddenstoel, de Cordyceps sinensis.
Al meer dan 2000 jaar wordt Cordyceps in het Aziatische werelddeel aangewend bij een groot aantal ziekten. Hij komt oorspronkelijk voor in het hooggebergte van China en Tibet. Omdat hij met uitsterven wordt bedreigd zijn er tegenwoordig commerciële bedrijven die de paddenstoel op rijstbodems kweken.

Muizenissen

Cordyceps staat bekend om zijn versterkende werking. Het stimuleert het afweersysteem in de strijd tegen infecties en allerlei ontstekingsziekten. In The International Journal of Medicinal Mushrooms [2008;10(3):219-234] schreef wetenschapper L.Holliday dat ouderen veel baat hebben bij het gebruik van Cordyceps. Vermoeidheid, duizeligheid, oorsuizen en geheugenproblemen namen duidelijk af.

Uithoudingsvermogen en zuurstofcapaciteit tijdens inspanning [fietsen op een hometrainer] namen aanzienlijk toe. Dr. J. Koh en zijn medewerkers bewezen door een proef met twee groepen muizen die ieder in een bak met water werden geplaatst- en daardoor gedwongen werden te zwemmen- dat Cordyceps uitputting en stress tegen gaat. Bij de muizen die geen Cordyceps kregen werd een vergroting van de bijnieren waargenomen [adrenalineproductie door stress !] en verkleining van lever, milt, thymus en schildklier. Die typische stressverschijnselen traden niet op bij de Cordycepsmuizen. Hoewel het waterbad veel van hun krachten had geëist, waren ze veel sneller van hun zwemavontuur hersteld dan hun broeders die het zonder Cordyceps moesten stellen.[Biological & Pharmaceutical Bulletin [2003;26(5):691-4] Nagekomen bericht: geen enkele muis is verdronken. Dit even ter geruststelling.

Cognitieve functies Lees ““Op een grote paddenstoel…” verder

Roel Coutinho maakt zich zorgen….

Door overmatig antibioticagebruik verspreiden juist de resistente bacteri?n zich steeds
Door overmatig antibioticagebruik verspreiden juist de resistente bacteriën zich steeds


Prof. Dr. Roel Coutinho, hoogleraar Epidemiologie en directeur Infectieziektebestrijding van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu [RIVM] maakt zich zorgen. Mijnsinziens terecht. Niet alleen in Nederland, maar ook daar buiten is antibioticaresistentie een groeiend probleem voor de volksgezondheid aan het worden.
Ongevoeligheid van ziekmakende bacteriën, virussen en schimmels voor de werking van antibiotica komt volgens Coutinho doordat feitelijk te vaak en teveel naar zulke medicijnen wordt gegrepen.

Farmaceutische industrie

Tot nu toe werd er telkens nieuwe antibiotica uitgevonden. Maar dat vernieuwingsproces houdt een keertje op, omdat er onvoldoende nieuw onderzoek wordt uitgeschreven.
“De farmaceutische industrie steekt liever meer geld in het ontwikkelen van chronische geneesmiddelen, zoals cholesterolverlagende middelen. Daar verdien je veel meer mee dan aan nieuwe antibiotica die kortdurend worden gebruikt. Dat is geen veroordeling maar een feit” , zegt dr. Coutinho in SPITS van donderdag 31 december 2009
Wat kan de burger volgens de RIVM-directeur zelf doen ?
“Mensen moeten zich realiseren dat ze antibiotica niet onnodig gebruiken bij koorts. Bij kinderen met koorts gaat het vaak om virussen, waarvoor antibiotica helemaal niet nodig is. Dus als de huisarts zegt dat het niet nodig is, moet je het ook niet gebruiken. Ten onrechte dit middel gebruiken geeft risico’s”, aldus Roel Coutinho.

Vraag

Mag ik zo vrij zijn meteen met de antivirale deur in huis te vallen ? Ik ben absoluut geen tegenstander van het verstandige en evenwichtige gebruik van antibiotica. Die middelen kunnen bij acute, bedreigende situaties levensreddend werk doen. Maar zoals elke arts u kan vertellen, werken ze niet tegen virussen, wel bij bacteriële infecties. Dat is één. Het tweede is – en daar heb ik mij tijdens mijn farmaceutische opleiding al over verbaasd – de werkwijze van de omgekeerde wereld. Ik bedoel dit: ieder mens beschikt over een prachtig ontworpen afweersysteem. Is er sprake van een virale of bacteriële invasie, dan is uw lichaam, als het in goede conditie verkeert, uitstekend in staat om middels een algehele mobilisatie uw hele afweerapparaat onder de wapenen te roepen. Ligt het personeel in uw lichaamskazernes te slapen of is het zo vermoeid en uitgeput, dat het met geen honderd stokslagen op appel te roepen is, dan kun je de vijand natuurlijk gaan bombarderen met antibiotica. En soms moet dat ook. Maar is het niet veel logischer om, als u dit jaar al voor de derde keer door de ‘griep’ geveld bent, eens af te vragen waarom die soldaten in algehele staking zijn gegaan ? Om dan vervolgens te zien wat er voor nodig is om deze biochemische militairen in opperste staat van paraatheid te brengen ? Lees “Roel Coutinho maakt zich zorgen….” verder