Rubriek: atherosclerose

Carnitine kan lipoproteïne (a) verlagen

Een niet zo bekende risicofactor voor atherosclerose is lipoproteïne(a)of Lp(a). Verhoogde Lp(a)-spiegels correleren sterk met het voorkomen van hart- en vaatziekten, herseninfarcten, aneurysma’s en aortaklepverkalkingen. Het is niet zo bekend omdat er, in tegenstelling tot verhoogde cholesterolgehaltes, geen goede behandelingen voor zijn. Nicotinezuur – een vorm van vitamine B3 – kan nog het best Lp(a) spiegels verlagen maar de hoge doses die hiervoor nodig zijn veroorzaken veel bijwerkingen. Vitamine C en acetylsalicylzuur (aspirine) hebben mogelijk ook een klein positief effect op Lp(a) gehaltes. Uit een meta-analyse van diverse onderzoeken blijkt nu dat ook carnitine dit gehalte kan verlagen. Lees verder

Share

Mediterraan dieet – het geheim ontrafeld?

 Keko64 FreeDigitalPhotos.net

© Keko64 FreeDigitalPhotos.net

In 2009 schreef ik het opstelletje getiteld “Komt een man bij de dokter”. Dat deed ik om nogmaals te benadrukken dat een Mediterraan voedingspatroon net zo effectief – en in sommige opzichten zelfs beter – werkt als farmaceutische maatregelen wanneer het gaat om het voorkomen van cardiovasculaire problemen. En de bewijzen voor die stelling stapelen zich op. Wat tegenwoordig meer en meer beschouwd wordt als een gezond voedingspatroon, zoals de dagelijkse consumptie van ruime hoeveelheden groente (ook knoflook en uien !) en fruit, olijfolie, noten, vis, kruiden, en een bescheiden gebruik van rode wijn, bittere chocola, vlees en zuivelproducten, is feitelijk al heel lang gebruikelijk bij volkeren rond de Middellandse Zee. 

Lyon Diet Heart Study
Ruim 20 jaar geleden werd via de opvallende Lyon Heart Diet Study de preventieve waarde van het Mediterrane eetpatroon bij hart en vaatziekten ondubbelzinnig aangetoond. In dat onderzoek werd de Mediterrane menukaart vergeleken met de gebruikelijke standaard voedingsadviezen die hartpatiënten (soms) van hun cardioloog meekrijgen. Na meer dan 2 jaar bleken alle cardiovasculaire accidenten en zelfs het mortaliteitscijfer bij de gebruikers van de Mediterrane voeding t.o.v. de “gewone” eters met 70 % te zijn afgenomen. Het Mediterrane menulijstje dat door hartpatiënten – zonder verdere interventie- werd gevolgd leverde een 2 x beter resultaat op dan de meest positieve uitkomsten door het gebruik van cholesterolverlagende medicijnen. Volgens de onderzoekers bleken de gunstige resultaten dan ook niets met bloedcholesterolwaarden van doen te hebben, maar veeleer met de gestegen concentraties essentiële vetzuren in het bloed. Lees verder

Share

Over prachtige theorieën en lelijke feiten

© yodiyim zie www.Freedigitalphotos.net

© yodiyim zie www.Freedigitalphotos.net

De Britse bioloog Thomas Huxley (1825-1895) heeft eens gezegd dat de grote tragedie van de wetenschap hierin is gelegen dat een prachtige en vaak lang gekoesterde theorie uiteindelijk door een lelijk feit teniet wordt gedaan. En dat geldt natuurlijk niet alleen voor de biologie, maar ook-  zoals ik in de inleiding van “Hildegard von Bingen, bink of bitch” schreef – voor de medische wetenschap. Maar wat Huxley ironisch als “tragedie” betitelde, is feitelijk voortschrijdend inzicht. En daar zijn we alleen maar blij mee, toch? Vele eeuwen geleden konden ziekten slechts “genezen” worden met behulp van bezweringsformules om geesten gunstig te stemmen. Maar in de 19 de eeuw werd duidelijk dat niet de boze geesten maar de boze bacteriën voor allerlei kwalen verantwoordelijk zijn. En die kun je gelukkig bestrijden. Maar we zijn er nog niet, want recent werd opnieuw een prachtige theorie vervangen door een “lelijk” feit, namelijk dat consumptie van verzadigd vet en een hoog cholesterolgehalte niet persè leidt tot hart en vaatproblemen.  Lees verder

Share

Je hart op je tong dragen

© A.J. Cann

© A.J. Cann

U kent die uitdrukking wel. Hij is van toepassing op spontane menstypes die zelden een blad voor de mond nemen en direct zeggen wat ze denken, ongeacht wat de gevolgen zijn van hun opmerkingen. Ernstiger is het als zo`n uitdrukking een letterlijke betekenis krijgt en een omschrijving is van een smeulend gezondheidsprobleem: de relatie tussen mondinfecties en de invloed op hart en bloedvaten. Want tandvleesproblemen, zoals parodontitis en gingivitis, kunnen voor ernstige cardiovasculaire problemen zorgen!  Bacteriën die bijvoorbeeld een behagelijk plekje hebben gevonden in uw tandvlees, kunnen daar abcessen en ontstekingen veroorzaken en vervolgens via de bloedbaan naar het hart zwemmen en uw hartkleppen als aanlegsteigers gebruiken. Met als mogelijk gevolg dat de kleppen en de binnenbekleding van het hart beschadigd raken. En soms laat een stukje ontstekingsweefsel los om middels de bloedstroom elders in het lichaam organen te infecteren, zoals de bloedvaten in uw hersenen. Met alle ernstige gevolgen van dien!    Lees verder

Share

Verzadigd vet, a big fat lie?

Ook uit een onderzoek uitgevoerd in Nederland kunnen we concluderen dat het met de schadelijkheid van verzadigd vet wel meevalt. De cijfers van een groot onderzoek dat deze maand is gepubliceerd vallen niet bepaald nadelig uit voor verzadigd vet.

Het betreft een (prospectief cohort) epidemiologisch onderzoek waar circa 35 000 mensen uit Utrecht, Doetinchem, Amsterdam en Maastricht aan hadden meegedaan. Deze mensen werden ongeveer 12 jaar gevolgd. Men keek of er een relatie bestond tussen de hoeveelheid verzadigd vet in de voeding en het aantal hartaanvallen en beroertes. Bij een hoge inname van verzadigd vet trof men, gecorrigeerd voor leeftijd, roken, alcoholgebruik, BMI, onderwijsniveau en energieinname 6% minder hartinfarcten en beroertes aan.

Gemiddeld bestond 15% van de energieinname uit verzadigd vet.

copyright Godi de Veer

De bronnen van verzadigd vet. Van deze categoriën kwam kaas het beste uit de bus, vooral bij vrouwen.

Lees verder

Share

Statines en vitamine K2

simvastatine-atorvastatineIn 2014 vaardigde de American College of Cardiology en de American Heart Association nieuwe richtlijnen uit voor het gebruik van statines. Volgens die richtlijnen zouden zelfs gezonde personen met een laag risico op hartproblemen hun leven lang statines moeten nemen. Dit zou betekenen dat een kwart van de Britse bevolking tussen 30 en 85 jaar daarvoor in aanmerking komt. Maar vier vooraanstaande wetenschappers te weten J.D. Abramson, H.G. Rosenberg, N.Jewell en J.M.Wright hebben op dat opiniestuk felle kritiek geuit. John Abramson en zijn collega`s merkten op dat gedragsfactoren als roken, gebrek aan lichaamsbeweging en ongezonde voeding verantwoordelijk zijn voor 80% van hart en vaatziekten en om die reden een veel grotere bedreiging voor de volksgezondheid vormen dan een hoog cholesterolgehalte. 

Wat zijn statines? Lees verder

Share

Holistische hartdokter

Nee, u kunt alle telefoonboeken van Nederland raadplegen en de lijst met medisch specialisten doorlopen maar u zult hem niet vinden. We hebben wel oncologen, röntgenologen, reumatologen, endocrinologen, gynaecologen en cardiologen, maar holistische hartdokters komen in ons land niet voor. De holistische geneeskunde maakt sowieso geen deel uit van het Nederlandse medisch-universitair onderwijs. En holistische cardiologie al helemaal niet. En dat is jammer, heel jammer. Want hartpatiënten zouden bij zo`n benadering enorm gebaat zijn, is mijn persoonlijke overtuiging. Het is ook de mening van prof. dr. Joel K. Kahn, cardioloog, hoogleraar klinische geneeskunde aan de Wayne State Universiteit, directeur van het Cardiac Wellness Centre en medeoprichter van de International Society of Integrative Metabolic and Functional Cardiovascular Medicine. Hij heeft meer dan 150 medische artikelen en monografieën op zijn naam staan en had zitting in diverse redacties van medische tijdschriften. Eén van zijn  boeken is zojuist in het Nederlands verschenen met de uitnodigende titel Het Gezonde Hartboek – Hoe zorg je zo goed mogelijk voor je belangrijkste orgaan. Wat mij betreft een “must read” voor elke hartpatiënt en voor iedere Nederlander die wil voorkomen dat ie het wordt. Lees verder

Share

Vitamine C vermindert laaggradige ontstekingen

Chronische ontstekingsprocessen in het lichaam zijn een belangrijke oorzaak van veel aandoeningen die bij het ouder worden steeds meer voorkomen. Niet alleen reumatische aandoeningen,  COPD en chronische darmaandoeningen worden gekenmerkt door deze ontstekingsprocessen maar ook o.a. atherosclerose en de daarmee gepaard gaande cardiovasculaire aandoeningen. Van de diverse ontstekingsstoffen die meetbaar zijn in het bloed is het hs CRP gehalte1 veel onderzocht in relatie tot het risico op een hartaanval of beroerte. Bij gehaltes onder 1 mg/L is er geen sprake van een laaggradige ontsteking  en is er een laag risico op een cardiovasculaire aandoening. Een hs CRP gehalte van tussen de  3 mg/L en de 10 mg/L gaat gepaard met een duidelijk verhoogd risico.  De combinatie met een hoog totaal cholesterol en laag hdl cholesterolgehalte heeft een nog sterkere voorspellende waarde.

Er wordt veel onderzoek gedaan naar en gespeculeerd over de oorzaken van deze laaggradige ontstekingsprocessen. Overgewicht, stress, te weinig lichaamsbeweging, tekorten aan bepaalde vitamines en mineralen,  een hoge inname van suiker, allergieën, een verstoorde darmflora en een overmaat aan omega-6 vetzuren worden als mogelijke boosdoeners gezien. Uit enkele onderzoeken blijkt dat een tekort aan vitamine C wel eens een tot dusver onderbelichte risicofactor is. Lees verder

Share

Knoflook verlaagt hoge bloeddruk

© Mo Riza

© Mo Riza

Dit jaar zijn twee meta-analyses gepubliceerd die de resultaten samenvoegden van een aantal onderzoeken over het effect van knoflook en knoflooksupplementen bij hoge bloeddruk. Beiden studies komen tot de conclusie dat knoflook hypertensie kan verminderen.

In de eerste meta-analyse waren zeven dubbelblind onderzoeken opgenomen. Enkele met gedroogde (geurloze) knoflook-extracten en enkele met een gerijpt knoflook-extract (Kyolic) en één met een volgens traditioneel Japans recept gefabriceerd  knoflookpreparaat. Er was geen duidelijke lijn te ontdekken in welk preparaat beter was. Ook in combinatie met diverse bloeddrukverlagende medicamenten had knoflook een positieve werking. De gemiddelde daling was 6,7 mmHg systolische en  4,8 mm diastolische bloeddruk. Lees verder

Share

Vlaamse studie rode gist rijst supplement

Een supplement met rode gist rijst en olijfextract verlaagde de cholesterolgehaltes en de bloeddruk in een door de Universiteit van Antwerpen verricht onderzoek.

Het betrof een onderzoek onder 50 patiënten met het metabool syndroom. Hun gewicht, bloeddruk en cholesterol waren aan de hoge kant. Het supplement bevatte 240 mg rode gist rijstextract met circa 10 mg monacolines, waarvan de helft monacoline K (lovastatine), en 50 mg olijfextract (9,3 mg hydroxytyrosol).  De leverancier van het  in de winkel verkrijgbare supplement – Cholesfytol Plus – sponsorde het onderzoek. Lees verder

Share

Foliumzuur beschermt tegen beroerte

Uit een groot klinisch onderzoek blijkt dat extra foliumzuur bij veel mensen het risico op een beroerte kan verminderen.

Het betreft een onderzoek onder meer dan 20 000 Chinezen met hoge bloeddruk die nog niet eerder een hartaanval of een beroerte hadden gehad. De helft van de mensen kreeg dagelijks een pil met 10 mg enalapril, een ACE remmer die werkzaam is bij hoge bloeddruk en hartfalen, en de andere 10 000 kregen een pil met 10 mg enalapril en 0,8 mg (800 mcg) foliumzuur. In beiden groepen kregen veel patiënten, als dit nodig werd geacht, daarnaast nog andere bloedrukverlagende medicatie. De gemiddelde bloeddruk was tijdens het onderzoek vergelijkbaar in de twee groepen, 140/83 mm. Ook was het percentage mensen dat stopte met de behandeling vanwege bijwerkingen hetzelfde. Na ongeveer 4,5 jaar bleek dat 355 mensen (3,4%) in de enalaprilgroep een beroerte hadden gehad en 282 deelnemers (2,7%) uit de enalapril-foliumzuurgroep. Men had door de extra foliumzuur dus 21% minder risico op een beroerte gelopen. Het aantal herseninfarcten was afgenomen maar niet het aantal hersenbloedingen.
foliumzuur-beroerte
Lees verder

Share

Vitamine K tegen aderverkalking

Uit een Nederlands onderzoek blijkt dat extra vitamine K2 vaatstijfheid tegengaat door kalkafzettingen in de bloedvaten te verminderen.

Het wordt steeds duidelijker hoe belangrijk een goede vitamine K status is om atherosclerose te voorkomen. Nog niet zo lang geleden werd deze vitamine alleen van belang geacht voor een goede bloedstolling. Deze functie heeft voorrang zodat er wel een bijzonder ernstig gebrek aan vitamine K dient te zijn om bloedingen te veroorzaken. Daarnaast is vitamine K2 nodig voor het in de actieve vorm brengen van diverse regelenzymen, waaronder osteocalcine en Matrix Gla Proteïne. Deze enzymen zijn nodig voor de botmineralisatie (de opname van calcium en andere mineralen in de botten) en voor de remming van calciumafzettingen in de vaatwand. Lees verder

Share