Pa is moe, moe is moe

Broer is moe en zus is moe,

Oom is moe, tante moe, iedereen is moe,

Voorjaarsmoe, najaarsmoe,

Zomermoe en wintermoe,

Weekeindmoe, levensmoe,

Waar moet het naar toe ?

Dat vroeg Neerlands grootste theaterclown Toon Hermans zich ooit af in één van zijn beroemdste liedjes.

Dr. James L. Wilson uit Tucson in Arizona [U.S.A.]  meent het antwoord gevonden te hebben in een tot nu toe weinig gediagnosticeerd probleem: bijnieruitputting. En hij schreef er een boek over:  Adrenal Fatique, the 21 ste Century Stress Syndrome

Who is who

James Wilson deed zijn studie in Human Nutrition aan de Universiteit van Arizona, met bijvakken in immunologie, microbiologie, farmacologie en toxicologie. Hij is naast chiropractor ook natuurgeneeskundig arts met masters in Bionutrition en Experimental Psychology. Dr. Wilson bleef zich verwonderen over de vraag waarom velen van zijn patiënten klaagden over moeheid zonder aanwijsbare reden, waarom zij s’morgens nauwelijks energie hadden om uit bed te komen, dagelijks sloten koffie dronken om door te kunnen of de hele dag zin hadden in zoete en hartige snacks. Of waarom ze zich uitgeput en gestresst voelden, moeilijk herstelden van ziekte, geen plezier meer in het leven hadden of worstelden met de eisen die het dagelijkse leven stelden. Wilson heeft zich er de afgelopen 25 jaar in verdiept en komt tot de slotsom dat bijnieruitputting de laatste 50 jaar één van de meest voorkomende, maar zelden gediagnosticeerde aandoeningen is. Ondanks het feit dat dit probleem in medische teksten in de 19de eeuw beschreven werd en ondanks de ontwikkeling van de eerste effectieve behandeling in de jaren 1930, zijn de meeste reguliere artsen zich er niet van bewust dat het bestaat. De meeste patiënten hebben één of meer adviezen gekregen om naar een psychiater te gaan; “het zit tussen uw oren, mevrouw”. Anderen hebben diagnoses als het chronisch-vermoeidheidssyndroom, fibromyalgie en ernstige voedsel-en/of luchtwegallergie te horen gekregen. Weer andere zijn gefeliciteerd met hun “ongebruikelijk lage bloeddruk”. Maar allen hebben ze één ding gemeen: vermoeidheid die je gewoonweg niet kunt overwinnen.

Napoleon

De taak van je bijnieren [nr. 1 op de afbeelding] is om je lichaam te helpen omgaan met stress en om te overleven. De bijnieren staan in feite bekend als de “stressklieren”. Het is hun werk het lichaam in staat te stellen om te gaan met stress uit iedere mogelijke bron, variërend van letsel en ziekte tot werk en relatieproblemen. Je veerkracht, energie, doorzettingsvermogen en je leven zelf hangen allemaal af van het goed functioneren van je bijnieren. Net als Napoleon, een kleine man met grote kracht die enorme legers mobiliseerde om zijn aanwezigheid in ieder deel van de wereld te laten voelen, bevelen je bijnieren krachtige hormonen om hun invloed uit te oefenen in je lichaam en je leven. Elk van de twee bijnieren zit als een piepkleine piramide, niet groter dan een walnoot en minder zwaar dan een druif bovenop een nier. Vanaf deze centrale locatie beïnvloeden ze niet alleen het functioneren van ieder weefsel, orgaan en klier maar hebben ze ook een belangrijke invloed op de manier waarop je denkt en hoe je je voelt.

Een manier om inzicht te krijgen in de verstrekkende omvang variëteit en diepte van effecten van de bijnierhormonen is om eens te kijken naar de vele aandoeningen die behandeld worden met medicijnen [synthetische corticosteroïden] die de werking van het bijnierhormoon cortisol imiteren. Ziekten als gewrichtsreuma, hartkwalen, longziekten, maag en darmklachten, huidafwijkingen, oogproblemen en zenuwaandoeningen behoren daartoe. Hydrocortison wordt ook gebruikt om zwellingen, ontstekingen, allergieën, kanker, virale infecties en immuun en auto-immuunaandoeningen onder controle te houden. De effecten van de door je lichaam gemaakte bijnierhormonen op je gezondheid en je lichaamsfuncties zijn zelfs nog meer gevarieerd, diepgaand en uitgebreid. Maar die bijnieren kunnen door allerlei oorzaken uitgeput raken !

Bijnieruitputting

Als ik Coëlho’s Zakwoordenboek der Geneeskunde  erbij pak dan word ik bij de aanduiding bijnier verwezen naar de ziekte van Addison. Daar staat:  “ bronsziekte; onvoldoende functie van de bijnierschors waardoor o.a. optreden:  moeheid, bovenbuikklachten, diarree, braken, krachteloosheid, vermagering, anemie, eosinofilie, zouthonger, anorexie,  hyperkaliëmie en hypotensie; de huid ondergaat een bronsachtige verkleuring t.g.v. hyperpigmentatie, soms met vitiligoplekken.” Dat is de meest uitgesproken vorm van bijnieruitputting, die klinisch duidelijk omschreven is, en waar geen arts of diagnosticus omheen kan. Dr. James Wilson echter heeft het over klachten die soms duidelijk, dan weer vaag zijn en waarbij de patiënt zich van dokter tot dokter sleept die er vervolgens weinig of geen raad mee weet. Coëlho’s Woordenboek noemt dit syndroom Addisonisme, een ziektebeeld gelijkend op de ziekte van Addison maar zonder aantoonbare organische bijnierschorsafwijkingen. En over dat laatste probleem gaat Wilson’s boek.Volgens hem is stress de hoofdoorzaak. En die kan van  fysieke, emotionele, psychologische of infectieuze aard zijn of veroorzaakt worden door omgevingsfactoren. Bijnieren reageren op alle soorten  stress, ongeacht uit welke bron die komt. De dood van een levenspartner, een auto-ongeluk of een ernstige ziekte zijn de meest ernstige vormen. Maar ook een ontstoken kies, een griepaanval, intensieve lichamelijke training [topsport], een flinke ruzie, werkdruk, een ongelukkig huwelijk, giftige stoffen in het milieu, een slecht voedingspatroon, enzovoort kunnen veel stress opleveren. Wanneer de lichtere vormen van stress gelijktijdig plaatsvinden, zich ophopen of chronisch worden en de bijnieren geen kans krijgen om volledig te herstellen, dan is bijnieruitputting meestal het resultaat. De symptomen zijn dan niet meer vaag, maar duidelijk en onmiskenbaar.

In het kort ontstaat bijnieruitputting dus wanneer de hoeveelheid stress het vermogen van het lichaam –d.m.v. de bijnieren- om te compenseren voor en te genezen van die stress overstijgt.

Wanneer dit vermogen het hoofd te bieden aan stress overschreden wordt, ontstaat er een vorm van bijnieruitputting.

Zelfhulp

Als u mijn gezondheidscolumns op deze site en de commentaren die ik aan geïnteresseerde lezers schrijf hebt gelezen, dan weet u dat ik geen voorstander ben van zelf-dokteren. Omdat ik voedingskundige en geen arts ben is mijn gewoonte snel door te verwijzen, zeker als het om meer gaat dan een huis-tuin of keukenkwaaltje.

Ernstige of vage klachten, waarvan de oorzaken onduidelijk zijn dienen hoe dan ook altijd door gekwalificeerde artsen gediagnosticeerd en behandeld te worden. Daarmee spaart u tijd [en geld] en voorkomt u dat een medisch probleem onbehandelbaar of in het ergste geval zelfs fataal wordt. Weet u eenmaal waar de schoen wringt en staat uw huisarts of specialist met lege handen- “u moet er maar mee leren leven”- dan is een bezoekje aan  een bekwame complementair geneeskundige zeker aan te bevelen.
Die zal u waarschijnlijk vertellen dat u als patiënt zelf veel kunt doen om aan uw genezing bij te dragen. Zo’n dokter is James Wilson. Is er duidelijk sprake van bijnieruitputting dan beveelt hij aan om naast een goede medische behandeling ook zelf aan het werk te gaan. In zijn boek adviseert hij niet alleen over gezonde vormen van lichaamsbeweging, ontspanningstechnieken, het houden van vakanties, voldoende slaap- en wanneer u precies het beste slaapt-, en de genezende kracht van humor, maar ook over de niet te onderschatten waarde van gezonde voeding. Hij laat het verband zien tussen bijnieruitputting en een laag bloedsuikergehalte, gewichtstoename en cortisolwaarden, en wanneer en wat je moet eten en vooral niet moet eten. De rol van groente, fruit, vetten, oliën, zaden en noten bij bijnieruitputting krijgt een interessante dimensie. Belangrijk zijn ook zijn opmerkingen over dranken die je niet moet drinken ,over voedselallergieën en wat je moet doen als je voedselovergevoeligheden niet uit laboratoriumtesten naar voren komen. Als het om de genezing van bijnieruitputting gaat ziet hij ook een zeer belangrijke rol weggelegd voor kwalitatief goede voedingssupplementen, zoals vitamine C, vitamine E, de B-vitaminen, mineralen en spoorelementen. Interessant is ook zijn alternatieve “Schijf van Vijf”, die er beduidend anders uit ziet dan de versie van het Voedingscentrum.

Echte oorzaak

Wilson’s boek is vorig jaar in het Nederlands verschenen met de titel Bijnieruitputting, het stress-syndroom van de 21ste eeuw.  Binnenkort verschijnt al weer een 4de druk en gezien de inhoud verbaast mij dat niet. Het werpt een nieuw en verfrissend licht op de desastreuze gevolgen van stress. De bekende Franse orthomoleculaire en anti-aging arts dr. Paul Musarella -zelf auteur van veertien boeken- schreef er over:

“Tegenwoordig lijden veel mensen aan een tekort aan cortisol en in de meeste gevallen zonder het zelf te weten. Een cortisoltekort kan leiden tot allerlei klachten, zoals vermoeidheid, chronische angst, depressie, lage bloeddruk, trek in zoet of juist in zout, gevoeligheid voor infecties, allergieën, verminderde energie rond 11 uur en/of 16 uur, ontstekingen, slecht slapen, karakterveranderingen, gewrichtspijn etc. Het boek van dr. Wilson staat vol tips om beter te worden. Zijn vragenlijst vind ik heel compleet, is zonder probleem in te vullen en geeft direct een goed idee of men eventueel aan dit syndroom lijdt. Ook geeft het goede informatie over zelftesten en reguliere laboratoriumtesten die iedere arts kan aanvragen om een tekort aan cortisol te bevestigen”.  

Stress vormt een ernstige bedreiging van onze gezondheid, en daarmee voor de gehele samenleving. Het percentage patiënten met stressgerelateerde klachten dat de huisarts bezoekt neemt nog steeds toe. Misschien is nu de tijd aangebroken dat artsen ook eens naar de rol van de bijnieren gaan kijken. Dat zou weleens een keerpunt kunnen betekenen in de aard van de diagnose. Hoeveel mensen met vermoeidheidsklachten die nu het etiket chronisch vermoeidheidssyndroom, fibromyalgie, depressiviteit, hypo en hyperglycemie etc. opgeplakt krijgen, zullen dan de werkelijke oorzaak van hun klachten  vernemen ? De tijd zal het leren.  

Bron: Bijnieruitputting, het stresssyndroom van de 21ste eeuw-  dr. James L. Wilson, 2011 uitgave: www.succesboeken.nl

 

Share

3 reacties “Pa is moe, moe is moe

  1. hallo, ik ben 64 jaar, heb 30 jaar Prednison moeten slikken wegens veel bacteriële luchtweginfecties, ben al ziek vanaf mijn 6e jaar (COPD) nooit gerookt.Nu ben ik van de prednison af en gebruik en samen met antibiotica alleen als ik weer een infectie krijg. Mijn longen gaan nu beter omdat ik in een rustiger vaarwater ben beland, werk niet meer, kinderen de deur uit enz. Heb veel stress gehad in mijn leven, boerderij, verpleegkundige, heel hard gewerkt, 5 kinderen gehad. Nu heb ik veel last van mijn maag en darmen, vit.b 12 wordt niet goed opgenomen en ben altijd moe wat mijn longarts wijt aan te weinig lucht. Ben ook licht depressief en heb geen zin meer in seks. Zou dit door mijn tekort aan cortisol komen en wat kan ik er aan doen dat het beter wordt. Gaarne uw aandacht hiervoor. bedankt Jet.

  2. Jet, als ik je verhaal zo overzie dan vermoed ik een ernstig tekort aan de meeste nutriënten, vooral vitamine D3 en B12. Zie mijn artikel op deze site getiteld “Ali Baba en de Veertig Rovers”. Prednison is in elk geval een beruchte vitamine D3 sloper en ik vraag mij daarom af of je behandelend arts daarop getest heeft.[Overmatig] gebruik van antibiotica kan voor een flinke verstoring van het darmmilieu zorgen met als eventueel gevolg chronische vermoeidheid en malabsorptie van voedingsnutriënten. Omdat wij geen artsen zijn is het onmogelijk een totaaldiagnose te stellen. Ik raad je daarom aan zo spoedig mogelijk een orthomoleculair arts te consulteren die je situatie grondig tegen het licht houdt en de juiste maatregelen neemt. Die zullen op termijn zeker voor een verbetering van je gezondheidssituatie zorgen. Je kunt iemand in je omgeving vinden op de site van de Maatschappij ter Bevordering der Orthomoleculaire Geneeskunde- http://www.mbog.nl
    All the best !
    Anthon

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *