Groene thee

2 January, 2009

Uit epidemiologisch onderzoek (vergelijkingen tussen bevolkingsgroepen) is gebleken dat bij een hoge consumptie van groene thee aanzienlijk minder hart- en vaatziektes en kanker voorkomt dan bij een bescheiden gebruik. Nu levert dit soort onderzoek niet onomstotelijk vaststaande bewijzen omdat allerlei meetfouten kunnen optreden. De afgelopen jaren zijn er echter veel laboratoriumonderzoeken en dierproeven uitgevoerd waaruit gebleken is dat de catechines in groene thee, waarvan epigallocatechine gallate (EGCG) de belangrijkste is, een groot aantal gunstige effecten zouden kunnen hebben. Deze catechines zijn sterke antioxidanten, verminderen de samenklontering van bloedplaatjes, verminderen allergische reacties, stimuleren het gebruik van vetzuren als energiebron, bezitten bloeddrukverlagende eigenschappen, hebben anti-virale en anti-bacteriële eigenschappen, verbeteren de suikerstofwisseling en remmen op verschillende wijze de verspreiding van kanker. Let wel: dit blijkt uit dierproeven en reageerbuisonderzoek. Klinische studies met mensen zijn nog slechts in beperkte mate uitgevoerd.

Studies:
Groene thee beschermt wellicht tegen leukemie. Onder mensen die veel groene thee drinken komt leukemie minder vaak voor dan onder mensen die deze gezonde drank minder vaak drinken, zo blijkt uit Japans onderzoek. In deze epidemiologische studie volgde men 41000 Japanners gedurende 9 jaar. Er werden 157 gevallen van leukemie vastgesteld (119 lymfatische en 36 myeloïde). Onder mensen die minstens 5 kopjes groene thee per dag dronken was de kans op deze ziekte ongeveer de helft t.o.v. mensen die minder dan 1 kopje groene thee gebruikten.
http://aje.oxfordjournals.org/cgi/content/abstract/kwp187

De gunstige werking van groene thee wordt toegeschreven aan de polyfenolen zoals epigallocatechine gallate. Zwarte thee bevat deze stoffen ook maar in geringere hoeveelheden (10%-20%). Oolong thee zit er tussenin.

Groene thee verbetert doorbloeding: Enkele kopjes groene thee per dag kan helpen hart- en vaatziektes te voorkomen. Experimenten met 14 proefpersonen toonden aan dat groene thee de werking van de bloedvaten (endotheelfunctie) verbetert. Het effect is binnen een half uur meetbaar. Een minder goede vaatwerking wordt gezien als het beginstadium van diverse hart- en vaatproblemen waaronder hoge bloeddruk en atherosclerose.

(Reuters, 2008) Ook dierproeven lieten een gunstige werking zien met groene thee-extract.
Vele voedingsstoffen en andere factoren zijn hierop van invloed. Veel eten, roken, weinig lichaamsbeweging en stress zijn nadelig. Polyfenolen (zoals o.a. in groene thee, ginkgo en resveratrol), vitamine C, liponzuur, magnesium, arginine, b-vitamines en visolie zijn gunstig voor de werking van de bloedvaten.

Ontgifting door groene thee-extract: Groene thee verhoogt lage gehaltes van glutathione-S-transferase (GTS) enzymen. Deze enzymen spelen een belangrijke rol in het onschadelijk maken van giftige stoffen die kanker kunnen veroorzaken.
De gehaltes in het bloed van genoemde enzymen van 42 personen werden gemeten. Hierna kregen deze proefpersonen gedurende 4 weken elke dag groene thee-extractcapsules met 800mg epigallocatechine gallate. Uit nieuwe metingen bleek dat de GTS enzymen met gemiddeld 30% waren gestegen. Belangrijker nog was dat bij degenen met lage gehaltes de stijging 80% was terwijl bij de mensen die bij aanvang de hoogste gehaltes GTS enzymen hadden er een geringe daling was opgetreden, hetgeen wijst op een optimaliserend effect. Cancer Epidemiology, Biomarkers and Prevention, 2007)

Groene thee voor behoud denkvermogen: Diverse laboratorium- en dierproeven tonen een hersencelbeschermende, amyloid-beta verlagende werking van groene thee. Amyloid-beta vorming is een oorzaak van Alzheimer. Tot dusver was nog niet onderzocht of groene thee de mentale prestaties bij mensen kan verbeteren of behouden. In dit Japanse onderzoek werden 1003 Japanners van boven de 70 getest op hun geheugen en andere cognitieve vaardigheden. Tevens werd gekeken naar de hoogte van de koffie- en theeconsumptie. De kans dat men slecht scoorde op deze tests was 54% kleiner bij degenen die veel groene thee dronken (ten minste 2 kopjes per dag) dan bij degenen die weinig groene thee (0-3 kopjes per week) dronken. Bij zwarte en oolong thee werd er ook een mogelijk, maar kleiner, verband gevonden. Het drinken van koffie had geen invloed op de mentale capaciteiten. (Am J Clinical Nutrition, 2006)

Groene thee en prostaatkanker: Mannen bij wie zogenaamde ‘high-grade intraepithelial neoplasia’ , een voorstadium van prostaatkanker, is vastgesteld hebben 30% kans dat zich bij hen binnen een jaar prostaatkanker ontwikkelt. Aan 32 personen bij wie deze afwijking was vastgesteld gaf men dagelijks een groene thee extract met 600mg catechines (werkzame bestanddelen uit circa 1,5 liter groene thee). 30 vergelijkbare personen kregen een placebo. Na een jaar bleek, zoals verwacht, bij 9 mannen uit de placebogroep prostaatkanker te zijn geconstateerd. Dit was maar bij één van de 32 mannen die het groene thee-extract hadden gekregen het geval. (Reuters Health News, 2005)

Groene thee extract bij vrouwen met overgewicht Om te zien of groene thee-extract iets toevoegt aan het gunstige effect van lichaamsbeweging op het gewicht, het buikvetgehalte, het bloedsuikergehalte of de hartslag werd een onderzoek uitgevoerd met 38 vrouwen van na de menopauze met overgewicht. De proefpersonen dienden 3 x per week een wandeling van drie kwartier te maken. De helft kreeg daarbij dagelijks groene thee-extractcapsules te slikken met 300mg epigallocatechine gallate (ECGC). De anderen kregen placebocapsules. De groene thee had geen effect op het lichaamsgewicht of het vetgehalte maar had wel een gunstig effect op het verhoogd bloedsuikergehalte en de hartslag. (American College of Nutrition, 2007)  Ook een Nederlands onderzoek mat geen extra gewichtsverlies door groene thee-extract (Br J Nutr, 2005) terwijl een Thais onderzoek wel een verhoging van het energieverbruik mat. (Physiol Behav, 2007) Mogelijk heeft groene thee alleen effect op het gewicht bij  mensen die geen koffie drinken.

Caveat: Vanwege de verminderde bloedplaatjes-aggregatie niet in grote hoeveelheden gebruiken door mensen die dagelijks aspirine of andere bloedverdunnende medicijnen gebruiken tenzij onder medische supervisie. Vanwege één van de kankerremmende mechanismen, remming van het enzyme DHRF, niet te veel groene thee gebruiken door vrouwen rond de tijd van conceptie.

Auteur: Adriaan